Tafel waar Türkiye sprak via zijn keuken
Op de NAVO-top in Ankara kwamen wereldleiders bijeen om veiligheid en diplomatie te bespreken. Toch is de meest memorabele boodschap misschien niet in de vergaderruimtes gebracht, maar aan de eettafel. Door middel van zorgvuldig geselecteerde regionale ingrediënten, gevierde chef-koks en eeuwenoude recepten presenteerde Türkiye zijn culinaire erfgoed als een krachtig instrument van culturele diplomatie
“Geef mij goede koks, en ik geef jou goede afspraken.” Dit beroemde citaat, toegeschreven aan de Franse diplomaat Charles-Maurice de Talleyrand, is misschien wel de meest duurzame definitie van wat we nu gastrodiplomatie noemen. Eeuwenlang hebben landen begrepen dat sommige van hun sterkste boodschappen niet via onderhandelingstafels maar rond eettafels worden overgebracht. De recente NAVO-Top in Ankara werd een van de mooiste hedendaagse voorbeelden van dit principe. Terwijl de wereldleiders zich in het presidentiële complex verzamelden om veiligheid, defensie en de toekomst van de wereld te bespreken, vertelde elk gerecht dat hen werd geserveerd een ander verhaal: een van de duizenden jaren culinaire erfgoed van Türkiye, zijn agrarische rijkdom, zijn opmerkelijke regionale diversiteit en zijn gastronomische visie.
De afgelopen jaren zijn veel landen gastronomie niet alleen gaan beschouwen als onderdeel van hun culinaire cultuur, maar als een krachtig instrument van buitenlands beleid en culturele diplomatie. Tegenwoordig staat deze aanpak algemeen bekend als gastrodiplomatie. Een zorgvuldig samengestelde maaltijd is een van de meest effectieve manieren geworden voor een land om zijn landbouw, lokale producenten, culturele identiteit en manier van leven aan de wereld te presenteren.
klasse = “cf”>
De in Ankara gedekte tafels lieten zien dat Türkiye nu dezelfde gastronomische taal spreekt als de leidende landen ter wereld, en een essentieel onderdeel van zijn nationale identiteit met vertrouwen en verfijning presenteert. Het feit dat alle drie de officiële maaltijden hetzelfde verhaal overbrachten, was misschien wel de duidelijkste indicatie van deze visie. Het galadiner voor staatshoofden in het presidentiële complex werd gecreëerd door chef-kok Fatih Tutak. Het officiële diner voor de internationale delegaties werd voorbereid door chef-kok Sinem Özler. De volgende dag droeg de lunch voor de First Ladies de handtekening van chef-kok Osman Sezener. Drie gerenommeerde chef-koks, drie verschillende tafels, maar toch één gedeelde filosofie.
Naar mijn mening reikte de grootste kracht van deze menu’s veel verder dan hun culinaire uitmuntendheid. Hun echte prestatie lag in het presenteren van ingrediënten samen met hun afkomst en identiteit. Trabzonboter, Hizan wilde bloemenhoning, Urla mastiekartisjokken, Tokat-wijnbladeren, Ayaş-tomatenpuree, Erzincan Tulum-kaas, Çeşme-mastiek en Maraş-ijs… Samen vormden deze ingrediënten niets minder dan een culinaire kaart van Anatolië. In de gastronomie wordt herkomst beschouwd als een onlosmakelijk onderdeel van smaak. Het identificeren van de herkomst van een ingrediënt is nooit louter het verstrekken van informatie; het gaat erom zichtbaarheid te geven aan het land, de producent en de cultuur erachter. Dat is precies wat deze NAVO-tafels tot stand hebben gebracht.
klasse = “cf”>
Een ander detail dat vooral mijn aandacht trok, was de bewuste keuze om de namen van traditionele streekgerechten niet te vertalen. Haydari bleef Haydari. Hibeş bleef Hibeş. Mantı bleef Mantı. Tarhana bleef Tarhana. Een van de fundamentele principes van de hedendaagse gastronomie is het behouden van de authentieke identiteit van zowel ingrediënten als gerechten. Hun namen vertegenwoordigen niet alleen voedsel, maar ook de culturen waaruit ze afkomstig zijn. Het met hetzelfde vertrouwen aan de wereld presenteren van de woordenschat van de Turkse keuken was naar mijn mening een volkomen passende en zinvolle keuze.
klasse = “cf”>
Een ander opmerkelijk aspect van de menu’s was dat een aanzienlijk deel van de ingrediënten zorgvuldig afkomstig was van producenten uit verschillende regio’s van Türkiye. Dit was niet alleen een streven naar kwaliteit, maar ook een krachtige steunbetuiging aan lokale producenten en regionale landbouw.
Een van de hoogtepunten van het officiële diner op 7 juli voor de internationale delegaties was de uitzonderlijk delicate Seraf İçli Köfte van chef-kok Sinem Özler, die volgens de aanwezigen een van de meest spraakmakende gerechten van de avond werd. De volgende dag vertelde chef-kok Osman Sezener het verhaal van Anatolië via zeven regionale mezze’s die aan de First Ladies werden geserveerd, naast gerechten als Urla-artisjokken met Gambilya-tuinbonen, runderribbetjes en freekeh keşkek.
Türkiye spreekt nu ook via zijn keuken. Het was van grote betekenis om te zien dat internationaal befaamde chef-koks als Fatih Tutak, Sinem Özler en Osman Sezener de officiële staatstafels van het land toevertrouwden. Tegenwoordig worden landen niet alleen vertegenwoordigd door hun politici, maar ook door hun chef-koks, hun producenten en hun culinaire erfgoed. Het feit dat de Turkse gastronomie is omgevormd tot een doordacht, samenhangend en krachtig instrument van culturele diplomatie, markeert een belangrijke mijlpaal voor de internationale identiteit van het land.
