Bedreigd inheems schapenras bewaard bij onderzoeksinstituut Konya
Een onderzoeksinstituut van de overheid in de centrale provincie Konya is bezig met het behoud en herstel van een met uitsterven bedreigd inheems schapenras dat uniek is voor het Taurusgebergte, na jaren van achteruitgang veroorzaakt door veranderende fokkersvoorkeuren en ongecontroleerde kruisingen met geïmporteerde rassen.
Bij het Bahri Dağdaş International Agricultural Research Institute voeren wetenschappers een langetermijnprogramma voor genetisch behoud uit voor het Güney Karaman-schaap, een winterhard lokaal ras afkomstig uit het Taurusgebergte.
Het werk maakt deel uit van het nationale project voor het behoud van genetische hulpbronnen, dat tot doel heeft de inheemse veerassen van Türkiye te beschermen als onderdeel van het biologische en culturele erfgoed van het land.
Volgens dr. Tülay Canatan, hoofd van de afdeling voor het fokken van kleine herkauwers van het instituut, was het Güney Karaman-schaap begin jaren 2000 bijna uitgestorven.
“Bij veldonderzoek uit 2001 konden slechts vijf zuivere dieren worden aangetroffen in de uitlopers van het Taurusgebergte,” zei ze. “Deze dieren vormden de basis van onze natuurbehoudkudde. Tegenwoordig hebben we ongeveer 100 schapen, zowel mannelijke als vrouwelijke, allemaal raszuiver.”
Het ras staat bekend om zijn dikke staart, sterke moederinstinct, hoogwaardig vlees en uitzonderlijke veerkracht.
Het is goed aangepast aan bergachtige, dorre omgevingen en wordt traditioneel geassocieerd met nomadische en semi-nomadische herders.
Onderzoekers houden de stamboomgegevens, productiviteitskenmerken en fysieke kenmerken nauwlettend in de gaten om de genetische zuiverheid te behouden.
Er worden gecontroleerde fokpraktijken gebruikt om inteelt te voorkomen, inclusief vaderschapstesten en zorgvuldig geplande paring.
“Wij zorgen ervoor dat rammen alleen worden gefokt met niet-verwante ooien”, legt Canatan uit. “Als de inteelt toeneemt, neemt de genetische kwaliteit af. Door dit te voorkomen, stellen we de genetische vooruitgang van de kudde op lange termijn veilig.”
Sperma van geselecteerde dieren wordt ook opgeslagen in een genenbank, wat een waarborg biedt waardoor het ras in de toekomst indien nodig kan worden geregenereerd.
Experts zeggen dat het Güney Karaman-schaap een sterke ziekteresistentie heeft, ook tegen ziekten die commerciële rassen met hoge opbrengst ernstig kunnen treffen.
Dit maakt het van strategisch belang omdat klimaatverandering, droogte en opkomende dierziekten de mondiale veehouderij steeds meer bedreigen.
“Dit is een oud Anatolisch ras, perfect aangepast aan zijn omgeving”, zei Canatan. “Hij kan overleven op schaarse vegetatie en zelfs grazen tussen rotsen. Zodra de populatie verder toeneemt, zijn we van plan deze dieren opnieuw te introduceren bij lokale fokkers.”
Ze voegde eraan toe dat veel traditionele herders er nu spijt van hebben dat ze het ras door kruisingen in het verleden zijn kwijtgeraakt.
